Q?m ya????
Шрифт:
Altinci g"un idi. Bir-iki saat dinclib cixdim shr. Yol"ust"u, Baysali sorusdum, dedilr, shrdn yoxdur. Qrara glmisdim, gedim Inqani g"or"um.
Yataqxanalarinin yaninda avtobusdan d"usd"um, binanin arxasina kecmk istyirdim ki, sslyim. Birdn Inqani g"ord"um. Yataqxananin hytind Baysalla yanasi oturub sirinc nyis deyib g"ul"urd"ulr. Ikic saniy dayandim. V cevrilib getdim, uzaqlasdim.
– Niy bel etdim? Kimins mnim qabagimda hansisa "ohdliyimi vardi? Indiy kimi Inqa il danisanda, hansisa dqiq bir fikir, "urk s"oz"u demisdimmi mn ona? Aylar rzind azmi olmusdu vaxtim, imkanim? Mn "oz"um "ozl"uy"umd ciddi d"us"unm"usd"umm"u ikimizin glcyimiz bard?
– Yox!
Oturdum avtobusa, s"ur"uc"u il salamlasib kecdim axira. Salon demk olar ki, bos idi. G"ozlrim dikildi abtobusun enli pncrsin. Fikrim getdi uzaqlara. Kecmisli- glckli bir mkana. Pncr "on"und dyisn l"ovhlr, evlr, insanlar uzun hyatin kicildilmis variyanti idi. Artiq mnim "uc"un avtobusun pncrsi hyatin ekrani idi. Kimlr v nlr kecmdi bu ekrandan! Hansisa sirli q"uvvydi durub ekranin arxasinda, kadrlari el s"urtl dyisirdi ki, mnim s"uurumun g"uc"u catmirdi bu dyisiliklri qavrasin, drk etsin! Deysn d"us"unmk bacarigim faliyytini dayandirmisdi.
S"ur"uc"un"un ssi mni qaytardi bu d"unyaya:
– N olub, Azad, xst deyilsn ki?
San ki, yuxudan ayildim:
– Yox, yox, narahat olma!
– D"ovrni axiracan mniml getdin. G"ord"um d"us"unclrdsn, narahat etmdim. Indi hara aparim sni?
– Narahat olma, qayidaq marsurutunla, yolda d"usrm.
Yolda d"usd"um avtobusdan. Bir xeyli gzdim shri. Kinoteatrla "uzb-"uz olan parka girdim. Istiraht g"un"u oldugu "uc"un bura adamla dolu idi. Haradasa bir bos skameyka g"ord"um, ylsdim ki, dincimi alim. Kicik bir qusun hrkti b"ut"un diqqtimi "oz"un cmlsdirdi.
Qabagimda bir src b"oy"uk bir c"ork parcasini dimdiklyirdi. Deysn, c"ork el daslasmisdi ki, srcnin etdiyi chdlr hec bir ntic vermirdi. Az qala, duracaqdim ayaga ki, g"ot"ur"um sindirim daslasmis c"ork parcasini. Birc isdn qorxurdum: mn qarissam srcnin isin, o qorxudan ucub ged bilr. Tbitin yaratdigi kicik bir kicik dramatik y"onl"u m"ubarizy mnim qarismaga ixtiyarim vardimi?
Src xeyli llsdi, bu quru c"oryi firladi, dimdikldi, axirda basa d"usd"u hr seyi. Ona catdi ki, bu dasa d"onm"us c"ork parcasi onun "uc"un deyil. Qismti olmdigini g"or"ub ucub getdi.
Mn d basa d"usd"um!
– Fakti qbul etmyi bacarmaq lazimdir! – dedim ucadan, ssim yaxinliqda oturub k"orpsini bagrina basmis bir gnc anani diksindirdi. – Bu m"ovzu baglidir daha mnim "uc"un!
O g"undn hr sey, insanlara, hadislr, faktlara basqa baxislarla baxmaga basladim. Hr insan yolunu "oz"u secir, mn d o c"umldn. Mn "oz"um secmisdim d"usd"uy"um bu yolu! V mn yasamaq m"uyyn mnada asanlasdi! D"unya genis imis…
6-ci hiss
Bir-iki g"un idi islyirdim. N qdr "oz"um"u sakit g"ostrsm d, daxilimd mniml yasayan hyacani, qmli d"us"unclri bir knara qoya bilmirdim. Ilk n"ovbd Vtnd mniml bagli xosa glmz hadislrin ks-sdasi, qmli xatirlri mni narahat edirdi. Bir trfdn d Inqani kimls bir yerd g"ormk agir zrb oldu mn. Mn onsuz qapanmisdim "oz"um, Inqani hyatimnan silmk d"us"uncsi is mni daha da "uz"urd"u. N qdr ctin d olsa, qbul etdiyim qrara – Inqaya qarsi bigan olmaga calisirdim. Bu hrktimin Inqanin nzrindn n drcd yayindigini dey bilmzdim. Yqin ki, hiss edirdi ns. C"unki, ilk vaxtlar hr vasit il onunla g"or"usdn qacmaga calisirdim. "Urk agrisi il atdigim bu addimlarin – shv addimlarin – arasi ksilmirdi.
Bir df ikinci n"ovb islmk "uc"un parkdan cixib baslangic yerim- Predmostnaya deyiln meydana girdim. Burada qeyd olunur v xtt buradan cixiriq, ilk dayanacagimiz v son dayanacagimiz buradir. Tzc girmisdim meydana, Inqani g"ord"um. Uzaq da olsa tanidim, bizim dayanacaqda dayanmisdi. Avtobusu g"orm"usd"u. O dqiq cixdim meydandan. Bos-bosuna. "Uz tutdum qaraja. Isdn yarimciq qayitmagimin sbbini sorusa bilrdilr. Hr ehtimala qarsi, avtobusun m"uhrrik gedn naqillrin l gzdirdim, pis islmyi "uc"un. Parka girdim, masinin pis isldiyin deyib, tmir ehtiyac oldugunu bildirdim. O g"un islmdim. Bir g"un sonra Inqanin birinci n"ovb oldugnu bildiyim "uc"un mn d qrafiki dyisdim ki, g"or"usmk imkanimiz olmasin…
Rfiqsi mindi avtobusa. Son dayanacaqda hami d"usnd yaxinlasib s"ohbt etmk istdiyini bildirdi:
– Azad, vaxtin var oturub danismaga?
– Yox! – dedim, – bagisla. Ns vaxti catdira bilmirm.
Yenidn durdum dayanacaga, marsruta getmk "uc"un.
– Inqa xahis edirdi, vaxt edib g"or"usrdin.
– Salam deyrsn ona. Hllik vaxt ed bilmycm. Isdn sonra tikinti isindym. Yaxin dostlardan biri ev tikir, k"omk edcm bir nec g"un, – aglima gln yalanlari qurasdirirdim!
Sonraki tsad"uf"u g"or"uslrd calisdim s"ohbtimiz drin getmsin. Bacardigim qdr tnha g"or"uslrdn uzaq qacdim. Belc vziyyti sabitlsdirdim. N qdr d"uzg"un edirdim, mn d"us"unm"urd"um. Istyirdim ondan uzaq olum, m"uyyn vaxt buna nail oldum. Yalniz m"uyyn bir vaxt rzind.
Inqanin mnim "uryimd n qdr drin yer tutdugunu g"ormmk, d"us"unmmk "uc"un etdiyim chdlrin g"uc"u bir – iki aya g"ucl catdi…
7-ci hiss
– Sag ol, ziz qardasim! S"uk"urlr yaradana ki, snl dostam! Miinntdarligimi sn s"ozl ifadm g"uc"um catmir! – iri pnclri limi sixmisdi.
– N olub, Baysal? Mnim xidmtim n olub?
– Sn, snin isin, snin bizi axsamlar drsdn gtirn avtobusun mni yenidn yaratdi! Mnim yoluma Inqa adli insani gtirdi!..
"Oz"um cox s"oz versm d, "uryim sixildi. Bayira cixdim. “Unutmaq lazimdir!” dedim "oz"um "oz"um. Hr ikisi yalniz v yalniz dostdurlar mn!
…Sevgi burulganina d"usnlrin necsi catir muradina?
Ulu Tanri, k"omyini sirgm sevnlrdn! Viran qoyma sevgi yasayan "urklri!..
Deyirlr, mhbbtin g"oz"u kordur. Blk d, bu msld hqiqt olur. Yqin, isbati bu msly hansi rakursdan baxmaqdan asilidir. D"uzm"u hrkt etdim, q"ururum n drcd hakim oldu qbul etdiyim qrarlarima?
Onlarin xarici g"orkmlri uygunluq yaratmirdi. Inqa – d"unya g"ozli, Baysala is diqqtl yanassaq, blk d kisilrin coxuna xas olan eybcrliyin izini tapmaq olardi. Amma, hr ikisinin daxili d"unyalari b"ut"un g"ozlliklri "oz"und cmlmisdi. n azindan, mn bel d"us"un"urd"um.
Bunlarin bir oxsar chtlri d, hr ikisinin yetim b"oy"umklri idi. Baysalin ata-anasi, Inqaninsa atasi o usaqkn rhmt gediblr. Baysali nnsi – iindi rhmt gedib- b"oy"ud"ub, Inqani da xst anasi…
Hyat "oz yolu il gedirdi. Onlar ld etdiklri m"unasibtlri gizltmyrk sevinirdilr, yasayirdilar.
Amma, hiss edirdim ki, Baysal bir az ckinir mndn, bzn htta g"or"uslri gizldir. vvllr dost tk m"unasibt qurdugum bir insanin bu hrktini basa d"us bilmirdim. Yaxsi ki, Baysal "oz"u bir g"un acdi mslni. Bir iki dqiq mn diqqtl baxib, bu s"ozlri dedi:
– ziz dostum, sn mndn hec n gizltmdiyin "uc"un snin hyatinin cox mqamlari mn yaxsi mlumdur. V snin yaxin kecmisd olan itgini, nlr ckdiyini mn yaxsi bilirm. Inan ki, snin sevincini arxaya qaytarmaq imkanim olsaydi hec nyimi sirgmzdim.
Mn bel basa d"usd"um ki, mnim "uryimd nlr ckdiyimi Baysal bilirdi. Indi is onlarin birg hyatlarinin mnim qmimin coxalmasina sbb ola bilcyindn ckinir.
– Sni tk dostumun v xatiri mnim "uc"un olduqca ziz olan Inqa tk bir g"ozl insanin sevinci hm d mnim sevincimdir. Sizin tmizliyiniz, safliginiz mn q"uvv verir. Sadam sizi bir yerd g"ord"uy"um!