Кайту

Бераздан Надя эшен тмамлады. Тнзилне башы иелеп калгандай булды, бераз шегн д кебек. Шулкадр калын ччне юкарткач, шер д инде. Крсе иде… м ул Надяга карады:

– Надя апа, кзге ммкинме?

Надя пырхылдап клеп ибрде м кечкен кзге алып кызны йзен китерде.

– Мен…

Я, ходай! Тнзилне башы ялтырап тора иде. Малайларныкы кебек. Авылга кайтса, ахиртлре ирештерчк инде хзер, "Бетле!" – диячклр. Авылда бары тик бетле кызларны гына шулай пелшк йлндерлр. монда…

– Мин бетле тгел! – кыз кзгене читк этрде.

Надя тагын елмайды:

– Монда тртибе шундый. Бтен баланы да пелшк алалар.

Надя шкаф янына барып тагын нрслрдер актарырга кереште.

– Тамагы ачмы? – диде ул бераздан м бер сынык икмк тоттырды, – Шушында гына аша, тегелр крмсен. Аннан эшне двам итрбез.

Тнзил бер Надяга, бер икмкк карап алды.

– Аша, аша… – Дип елмайды хатын, – Монда сиа ти-ние юк.

Тнзил икмкне алып ашарга тотынды. Шул арада зе:

– без кайда? – дип кызыксынды.

– Балалар йортында, – Надя крсенеп куйды, – Авыллардан ыеп шушында китерлр. Аннан тяп зур шрлрне приемнигына озаталар. Моны беркемг д йтм, зе ген бел.

Ччен такырга алса да Надя йбт иде. н ич, икмк бирде, сер блеш…

– Монда тормыш аяусыз, – дип двам итте Надя, – Балалар ике тркемг блен. Берсенд – инаятьчелрне балалары. Алар тртипсез, сугышырга, йберене талап алырга, кимсетерг ген торалар, моа трбиячелр д ирек куя. Икечесе – сяси тоткыннарны балалары. Алар тыныч, зара тату яши. Тик аларны трбиячелр д, инаятьче балалары да кимсет. Бйлнлр икн, авап кайтар. ебеп торса, тагы рнетчклр. Сиа сугалар икн, зе д сук. Монда шунсыз булмый…

Тнзил аны р сзен седерерг тырышып тылады. м зене коточкыч урынга элген алап телсез калды. Надя двам итте:

– трбиячелр белн киресенч, тылашырга кирк. авап кайтармаска, кзлрен бик кренмск. Сяси тоткыннарны балаларын алар кралмый. ае чыкса-чыкмаса да рнетерг ген торалар. Аларны ачуландырмаска тырыш. Бу сзлр д икебез арасында гына калсын.

Кинт Надяны итдилеге юкка чыкты, аны йзенд Тнзилне нисенеке шикелле ягымлылык, наз чаткылары пйда булды. Ул кызга бер тын яратып карап торда да аркасыннан сйде:

– И, балакай… Ошады ле син ни чендер… Нык бул инде син, бирешмск тырыш, – тавышы да ылы, хстрлекле иде, – Ашап бетердеме? Яхшы, хзер фотографка барырбыз.

Кыз баш какты да ылы киемнрен киярг тотынды. Надяны сзлрен, аннан бигрк кыяфтен караганда, Тнзилне аяусыз тормыш ктчк иде. Коридорга чыгу белн ул моа тагын бер кат ышанды. Бер блмне ачык калган ишеге аша зе крде. Бер ханым нфртен тончыгып ысылдый-ысылдый кечкен малайны яаклый иде:

– Сасыгын эт баласы, син монда беркемг д киркмисе!

Тегесе шышый, тавышын чыгармаска, башкаларга ишеттермск тырыша, ханым аны саен котыра, аны тйгечли…

Надя Тнзил креп калсын дигндй беркадр тукталып торды да кызны кулыннан тартты:

– йд… – дип пышылдады ул. м Галина Герасимовнаны блмсеннн чыкканын креп, илтертеп алып китте. Фотограф блмсен керткч:

– Мен, сезг тагын бер эш, – дип кызны блм уртасында калдырды да чыгып китте.

Фотограф блмсендге ханым аа кз йгертеп чыкты да каралып, пычранып беткн кечкен келмг бастырды, муенына епк тагылган табличка элде. м фотога тшерде. Бу бик сзчн хатын тгел иде. Берничек т кимсетмде д, юатмады да. Уга, сулга борылырга кушты. Башын ктрерг. м сгенеп куйды:

– Пленка беткн, шайтан алгыры, – м кызга борылды, – Мин хзер килм. Шунда гына тор. Бер кая да китм!

"Бер кая да китм…" Бу сзне ишетг, Тнзилне келенд ашкынулы бер хис ялтлап куйды. Китм… Китрг кирк, лбтт! н ич, Надя нрслр сйлде. Ачык ишекле блмд ялгыз калу – ммкинлек иде. Ычкынырга кирк!

Тнзил ишекк ташланды. Аны сак кына ачып коридорга кз салды. Кеше заты кренми иде. Ул коридорга чыгып аяк киемен салды да тавыш-тын чыгармаска тырышып ишекк юнлде. Йрге дп-дп типте, мен-мен кемдер килеп чыгар да аны элктереп алыр кебек тоелды. Бернич адым гына кала… Шуны уза алса, ирек кт. Артта кинт ишек ачылып китте. Кыз коты алынып стенага сыланды.

– Надя! – дип кычкырды Галина Герасимовна, ишектн башын тыгып.

"Бу якка карама!" – дип ялварды кыз келеннн, м кайчандыр д нисеннн ишеткн сзлрне исен тшерде, – "Дошман кзлрен сукыр ит…" Карамады. Ул арада коридорны теге очыннан Надя килгне кренде. Тнзил тын алырга куркып стенага сарылып басып торды. Надя йбт, лбтт. Тик аны да крмве яхшырак иде. Хатын Галина Герасимовна блмсен иткч, Тнзил ягына бер тын карап торды да кереп югалды. Тнзил ишекк ташланды. Ул арада коридорда тагын аяк тавышы ишетелде. Кыз иел сулап куйды. Хзер ул коридорда йрчелрг кренми иде инде. Тик шундук урамга чыга торган ишек янында утырган абзыйны шйлп катып калды. Тне эсселе-суыклы булып китте. Хзер ул торыр да Тнзилне сйрп алып китр кебек тоелды. Лкин абзый торырга уйламады да. Кыз моа бераз гаплнде, мма сббен тиз тшенде. Каравылчы абзый гырлый иде. Йоклый. Кыз тиз ген килеп ишекне этеп карады. Ачылмады. Тартты. Юк. Ишек бикле иде. Ул буынсыз булып ишек яагына сялде. Бетте! Барсы да бетте… Инде булды, котылдым дигнд ген…

Шунда келг кзе тште м мет чаткысы ялтлап китте. Кыз шунда релде, тик аяк очларына басып та буе итрлек тгел иде. Ул аяк киемен салып кулына тоттыда шуны белн келне этрг тотынды. Бераз тырышканнан со кел ычкынды. Челтергн тавыш чыкты. Каравылчы кыймшанып алды. Уянып итлмде. Зур бер кинне белн Тнзил ишекне этеп ибрде. Тик ул ачылмады.

Кыз авыр сулап куйды. Тынычланырга кирк. зене кулга алырга. Ныклы булырга кирк, кчле булырга. Кыз тагын бер кат ишекк кз йгертте. Аста да кел булган икн. Коридорда инде аяк тавышлары, кемнрнедер сйлше ишетел, ыгы-зыгы купканлыгы сизел иде. Тнзил каудырланып аскы келне тартты. Монсы тиз ачылды. мма кел тавышына каравылчы уянды. Ул шундук аягына басып Тнзилг ташланды. Кыз читк тайчанып, ишекне этеп ибрде. м ачык ишектн ишегалдына ыргылды.

Тик баскыч турында ул оныткан иде. Бары тик ирг тгрп кзлреннн утлар кренгч кен ялгышуын алады. Нрсседер авыртты бугай. мма кыз игътибар итмде. Тиз ген сикереп торды да урамга йгерде. Каравылчы аны артыннан тште. Шп йгер, каре. Лкин Тнзил д тшеп калганнардан тгел, иптшлрене берсе д аны куып тота алмый.

Бхетк каршы, капка ачык иде. Кыз капкадан чыгып, кайсыдыр якка йгерде. Каравылчы мен-мен куып тотам дигндй артыннан чапты-чапты да тыны бетеп акырынайды, соыннан бтенлй туктап калды. Ул кздн югалгач та Тнзил йгердн туктамады. Бары тик авыл читен чыгып иткч кен хлсезлнеп ирг чглде. Болай гына булмый иде. Ул аякларын сузып утырды, тир-ягына каранып алды. Куркыныч юк шикелле иде. м кулларын еп чалкан тшеп сузылып ятты.

Ирек! Иректн д татлы нрс юк шикелле иде.

7

Ирекле икнене бел чен, аны бтен лззтлрен зене бтен кзнклред тою чен кзлрене йомарга кирк. Ул да кзлрен йомды. Кк йзенд емелдшкн йолдызларны тойды. н тегенд идегн йолдыз балкый. Чмечк охшаган иде нокта. мондарак Зр йолдыз. Монсы та атканда да снми, срелми калачак. нисе сйлгн киятлр аша анына сееп калган йолдызлар. Шушы йолдызларны кр чен д ирекле булу кирк. Алар бары тик мен монда, авыл читендге юл чатында гына кренлр. Детприемник дип аталган трмд аларны креп булмый.